Majjhima Nikaya


[Site Map]  [Home]  [Sutta Indexes]  [Glossology]  [Site Sub-Sections]

The Pali is transliterated as IAST Unicode (āīūṃṅñṭḍṇḷ). Alternatives:
[ ASCII (aiumnntdnl) | Mobile (āīūŋńñţđņļ) | Velthuis (aaiiuu.m'n~n.t.d.n.l) ]

 

Majjhima Nikāya
II. Majjhima-Paṇṇāsa
1. Gahapati Vagga

Sutta 54

Potaliya Suttaɱ

Based on the 'Sri Lanka Buddha Jayanti Tripitaka Series.'

 


[359]

[1][pts][chlm][than][ntbb][upal] Evaɱ me sutaɱ:|| ||

Ekaɱ samayaɱ Bhagavā Aŋguttarāpesu viharati||
Āpaṇaɱ nāma Aŋguttarāpānaɱ nigamo.|| ||

Atha kho Bhagavā pubbaṇha-samayaɱ nivāsetvā pattacīvaraɱ ādāya Āpaṇaɱ piṇḍāya pāvisi.|| ||

Āpaṇe piṇḍāyā caritvā pacchābhattaɱ piṇḍapātapaṭikkanto yen'aññataro vanasaṇḍo ten'upasaŋkami divāvihārāya.|| ||

Taɱ vanasaṇḍaɱ ajjhogahetvā aññatarasmiɱ rukkhamūle divāvihāraɱ nisīdi.|| ||

Potaliyo pi kho gahapati sampannanivāsanapāpuraṇo chattupāhanāhi jaŋghāvihāraɱ anuvicaramāno anucaŋkamamāno yena so vanasaṇḍo ten'upasaŋkami.|| ||

Taɱ vanasaṇḍaɱ ajjhogahetvā yena Bhagavā ten'upasaŋkami.|| ||

Upasaŋkamitvā Bhagavatā saddhiɱ sammodi.|| ||

Sammodanīyaɱ kathaɱ sārāṇīyaɱ vītisāretvā eka-m-antaɱ aṭṭhāsi.|| ||

Eka-m-antaɱ ṭhitaɱ kho Potaliyaɱ gahapatiɱ Bhagavā etad avoca:|| ||

'Saɱvijjante kho gahapati āsanāni,||
sace ākaŋkhasi nisīdā' ti.|| ||

Evaɱ vutte Potaliyo gahapati||
'gahapativādena maɱ Samaṇo Gotamo samudācaratī' ti||
kupito anattamano tuṇhī ahosi.|| ||

Dutiyam pi kho Bhagavā Potaliyaɱ gahapatiɱ etad avoca:|| ||

'Saɱvijjante kho gahapati āsanāni,||
sace ākaŋkhasi nisīdā' ti.|| ||

Dutiyam pi kho Potaliyo gahapati||
'gahapativādena maɱ Samaṇo Gotamo samudācaratī' ti||
kupito anattamano tuṇhī ahosi.|| ||

Tatiyam pi kho Bhagavā Potaliyaɱ gahapatiɱ etad avoca:|| ||

'Saɱvijjante kho gahapati āsanāni,||
sace ākaŋkhasi nisidā' ti.|| ||

Evaɱ vutte Potaliyo gahapati||
'gahapati-vādena maɱ Samaṇo Gotamo samudācara' ti||
pi kupito anattamano Bhagavantaɱ etad avoca:|| ||

'Ta-y-idaɱ [360] bho Gotama na-cchannaɱ,||
ta-y-idaɱ na-ppaṭirūpaɱ,||
yaɱ maɱ tvaɱ gahapati-vādena samudācarasī' ti.|| ||

'Te hi te gahapati ākārā te liŋgā te nimittā yathā taɱ gahapatissā' ti.|| ||

'Tathā hi pana me bho Gotama sabbe kammantā paṭikkhittā,||
sabbe vohārā samucchinnā' ti.|| ||

'Yathā kathaɱ pana te gahapati sabbe kammantā paṭikkhittā,||
sabbe vohārā samucchinnā' ti?|| ||

'Idha me bho Gotama yaɱ ahosi dhanaɱ vā dhaññaɱ vā rajataɱ vā jātarūpaɱ vā sabbaɱ taɱ puttānaɱ dāyajjaɱ niyyātaɱ,||
tatthāhaɱ anovādī anupavādī ghāsacchādanaparamo viharāmi.|| ||

Evaɱ kho me bho Gotama sabbe kammantā paṭikkhittā sabbe vohārā samucchinnā' ti.|| ||

'Aññathā kho tvaɱ gahapati vohārasamucchedaɱ vadesi1 aññathā ca pana ariyassa vinaye vohārasamucchedo hotī' ti.|| ||

'Yathā kathaɱ pana bhante ariyassa vinaye vohārasamucchedo hoti.|| ||

Sādhu me bhante Bhagavā tathā dhammaɱ desetu||
yathā ariyassa vinaye vohārasamucchedo hotī' ti.|| ||

'Tena hi gahapati suṇāhi sādhukaɱ manasikarohi bhāsissāmī' ti.|| ||

'Evaɱ bhante' ti kho Potaliyo gahapati Bhagavato paccassosi.|| ||

Bhagavā etad avoca:|| ||

'Aṭṭha kho ime gahapati dhammā ariyassa vinaye vohārasamucchedāya saɱvattanti.|| ||

Katame aṭṭha?|| ||

Apāṇātipātaɱ nissāya pāṇātipāto pahātabbo,||
dinnādānaɱ nissāya adinnādānaɱ pahātabbaɱ,||
saccaɱ vācaɱ nissāya musāvādo pahātabbo,||
apisunaɱ vācaɱ nissāya pisunā vācā pahātabbā,||
agiddhilobhaɱ nissāya giddhilobho pahātabbo,||
anindārosaɱ nissāya nindāroso pahātabbo,||
akodhūpāyāsaɱ nissāya kodhūpāyāso pahātabbo,||
anatimānaɱ nissāya atimāno pahātabbo.|| ||

Ime kho gahapati aṭṭhadhammā saŋkhittena vuttā vitthārena avibhattā ariyassa vinaye vohārasamucchedāya saɱvattantī' ti.

 


 

'Ye'me bhante Bhagavatā aṭṭha dhammā saŋkhittena vuttā vitthārena avibhattā ariyassa vinaye vohārasamucchedāya saɱvattanti.|| ||

Sādhu me bhante Bhagavā ime aṭṭha dhamme vitthārena vibhajatu anukampaɱ upādāyā' ti.|| ||

'Tena hi gahapati suṇāhi sādhukaɱ manasikarohi bhāsissāmī' ti.|| ||

'Evaɱ bhante' ti kho Potaliyo gahapati Bhagavato paccassosi.|| ||

Bhagavā etad avoca:

[361] 'Apāṇātipātaɱ nissāya pāṇātipāto pahātabbo' ti||
iti kho pan'etaɱ vuttaɱ,||
kiñ c'etaɱ paṭicca vuttaɱ?|| ||

Idha gahapati ariyasāvako iti paṭisañcikkhati:|| ||

"Yesaɱ kho ahaɱ saɱyojanānaɱ hetu pāṇātipāti assaɱ,||
tesāhaɱ saɱyojanānaɱ pahānāya samūcchedāya paṭipanno,||
ahañ c'eva kho pana pāṇātipāti assaɱ||
attā pi maɱ upavadeyya pāṇātipātapaccayā,||
anuvicca viññū garaheyyuɱ pāṇātipātapaccayā,||
kāyassa bhedā param maraṇā duggati pāṭikaŋkhā pāṇātipātapaccayā.|| ||

Etad eva kho pana saɱyojanaɱ etaɱ nīvaraṇaɱ yad idaɱ pāṇātipāto,||
ye ca pāṇātipātapaccayā uppajjeyyuɱ āsavā vighātapariḷāhā,||
pāṇātipātā paṭiviratassa evaɱsa te āsavā vighātapariḷāhā na honti."|| ||

'Apāṇātipātaɱ nissāya pāṇātipāto pahātabbo' ti iti yaɱ taɱ vuttaɱ,||
idam etaɱ paṭicca vuttaɱ.|| ||

'Dinnādānaɱ nissāya adinnādānaɱ pahātabban' ti||
iti kho pan'etaɱ vuttaɱ,||
kiñ c'etaɱ paṭicca vuttaɱ?|| ||

Idha gahapati ariyasāvako iti paṭisañcikkhati:|| ||

"Yesaɱ kho ahaɱ saɱyojanānaɱ hetu adinnādāyī assaɱ,||
tesāhaɱ saɱyojanānaɱ pahānāya samucrachedāya paṭipanno||
ahañ c'eva kho pana adinnādāyī assaɱ,||
attā pi maɱ upavadeyya adinnādānapaccayā,||
anuvicca viññū garaheyyuɱ adinnādānapaccayā,||
kāyassa bhedā param maraṇā duggati pāṭikaŋkhā adinnādānapaccayā.|| ||

Etad eva kho pana saɱyojanaɱ etaɱ nīvaraṇaɱ yad idaɱ adinnādānaɱ,||
ye ca adinnādānapaccayā uppajjeyyuɱ āsavā vighātapariḷāhā,||
adinnādānā paṭiviratassa evaɱsa te āsavā vighātapariḷāhā na honti."|| ||

'Dinnādānaɱ nissāya adinnādānaɱ pahātabban' ti||
iti yaɱ taɱ vuttaɱ,||
idam etaɱ paṭicca vuttaɱ.|| ||

'Saccaɱ vācaɱ nissāya musāvādo pahātabbo' ti||
iti kho pan'etaɱ vuttaɱ||
kiñ c'etaɱ paṭicca vuttaɱ?

Idha gahapati ariyasāvako iti paṭisañcikkhati:|| ||

"Yesaɱ kho ahaɱ saɱyojanānaɱ hetu musāvādī assaɱ,||
tesāhaɱ saɱyojanānaɱ pahānāya samucchedāya paṭipanno||
ahañ c'eva kho pana musāvādī assaɱ,||
attā pi maɱ upavādeyya musāvādapaccayā,||
anuvicca viññū garaheyyuɱ musāvādapaccayā,||
kāyassa bhedā param maraṇā duggati pāṭikaŋkhā musāvādapaccayā.|| ||

Etad eva kho pana saɱyojanaɱ etaɱ nīvaraṇaɱ yad idaɱ musāvādo,||
[362] ye ca musāvādapaccayā uppajjeyyuɱ āsavā vighātapariḷāhā||
musāvādā paṭiviratassa evaɱsa te āsavā vighātapariḷāhā na honti.|| ||

'Saccaɱ vācaɱ nissāya musāvādo pahātabbo'ti||
iti yaɱ taɱ,||
vuttaɱ idam etaɱ paṭicca vuttaɱ.|| ||

'Apisunaɱ vācaɱ nissāya pisunā vācā pahātabbā' ti||
iti kho pan'etaɱ vuttaɱ,||
kiñ c'etaɱ paṭicca vuttaɱ?|| ||

Idha gahapati ariyasāvako iti paṭisañcikkhati:|| ||

"Yesaɱ kho ahaɱ saɱyojanānaɱ hetu pisunāvāco assaɱ,||
tesāhaɱ saɱyojanānaɱ pahānāya samucchedāya paṭipanno||
ahañ c'eva kho pana pisunā vāco assaɱ,||
attā pi maɱ upavādeyya pisunā vācapaccayā,||
anuvicca viññū garaheyyuɱ pisunā vācapaccayā,||
kāyassa bhedā param maraṇā duggati pāṭikaŋkhā pisunā vācapaccayā.|| ||

Etad eva kho pana saɱyojaganaɱ etaɱ nīvaraṇaɱ yad idaɱ suna pisunā vācā,||
ye ca pisunā vācapaccayā uppajjeyyuɱ āsavā vighātapariḷāhā||
pisunā vācā paṭiviratassa evaɱsa te āsavā vighātapariḷāhā na honti.|| ||

'Apisunaɱ vācaɱ nissāya pisunā vācā pahātabbā' ti||
iti yaɱ taɱ vuttaɱ,||
idam etaɱ paṭicca vuttaɱ.|| ||

Agiddhilobhaɱ nissāya giddhilobho pahātabbo' ti||
iti kho pan'etaɱ vuttaɱ,||
kiñ c'etaɱ paṭicca vuttaɱ?|| ||

Idha gahapati ariyasāvako iti paṭisañcikkhati:|| ||

"Yesaɱ kho ahaɱ saɱyojanānaɱ hetu giddhilobhī assaɱ,||
tesāhaɱ saɱyojanānaɱ pahānāya samucchedāya paṭipanno||
ahañ c'eva kho pana giddhilobhī assaɱ,||
attā pi maɱ upavadeyya giddhilobhapaccayā,||
anuvicca viññū garaheyyuɱ giddhilobhapaccayā,||
kāyassa bhedā param maraṇā duggati pāṭikaŋkhā giddhilobhapaccayā.|| ||

Etad eva kho pana saɱyojanaɱ etaɱ nīvaraṇaɱ yad idaɱ giddhilobho,||
ye ca giddhilobhapaccayā uppajjeyyuɱ āsavā vighātapariḷāhā||
agiddhilobhi'ssa evaɱsa te āsavā vighātapariḷāhā na honti.|| ||

'Agiddhilobhaɱ nissāya giddhilobho pahātabbo' ti||
iti yaɱ taɱ vuttaɱ,||
idam etaɱ paṭicca vuttaɱ.|| ||

'Anindārosaɱ nissāya nindāroso pahātabbo' ti||
iti kho pan'etaɱ vuttaɱ,||
kiñ c'etaɱ paṭicca vuttaɱ?|| ||

Idha gahapati ariyasāvako iti paṭisañcikkhati:|| ||

"Yesaɱ kho ahaɱ saɱyojanānaɱ hetu nindārosī assaɱ,||
tesāhaɱ saɱyojanānaɱ [363] pahānāya samucchedāya paṭipanno||
ahañ c'eva kho pana nindārosī assaɱ,||
attā pi maɱ upavadeyya nindārosapaccayā||
anuvicca viññū garaheyyuɱ nindārosapaccayā,||
kāyassa bhedā param maraṇā duggati pāṭikaŋkhā nindārosapaccayā.|| ||

Etad eva kho pana saɱyojanaɱ etaɱ nīvaraṇaɱ yad idaɱ nindāroso||
ye ca nindārosapaccayā uppajjeyyuɱ āsavā vighātapariḷāhā||
anindārosissa evaɱsa te āsavā vighātapariḷāhā na honti.|| ||

'Anindārosaɱ nissāya nindāroso pahātabbo'ti||
iti yaɱ taɱ vuttaɱ,||
idam etaɱ paṭicca vuttaɱ.|| ||

'Akodhūpāyāsaɱ nissāya kodhūpāyāso pahātabbo' ti||
iti kho pan'etaɱ vuttaɱ,||
kiñ c'etaɱ paṭicca vuttaɱ?|| ||

Idha gahapati ariyasāvako iti paṭisañcikkhati:|| ||

"Yesaɱ kho ahaɱ saɱyojanānaɱ hetu kodhūpāyāsī assaɱ,||
tesāhaɱ saɱyojanānaɱ pahānāya samucchedāya paṭipanno||
ahañ c'eva kho pana kodhūpāyāsī assaɱ,||
attā pi maɱ upavadeyya kodhūpāyāsapaccayā,||
anuvicca viññū garaheyyuɱ kodhūpāyāsa paccayā,||
kāyassa bhedā param maraṇā duggati pāṭikaŋkhā kodhūpāyāsapaccayā.|| ||

Etad eva kho pana saɱyojanaɱ etaɱ nīvaraṇaɱ yad idaɱ kodhūpāyāso,||
ye ca kodhūpāyāsapaccayā uppajjeyyuɱ āsavā vighātapariḷāhā||
akodhūpāyāsissa evaɱsa te āsavā vighātapariḷāhā na honti|| ||

'Akodhūpāyāsaɱ nissāya kodhūpāyāso pahātabbo' ti||
iti yaɱ taɱ vuttaɱ,||
idam etaɱ paṭicca vuttaɱ.|| ||

'Anatimānaɱ nissāya atimāno pahātabbo' ti||
iti kho pan'etaɱ vuttaɱ,||
kiñ c'etaɱ paṭicca vuttaɱ?|| ||

Idha gahapati ariyasāvako iti paṭisañcikkhati:|| ||

"Yesaɱ kho ahaɱ saɱyojanānaɱ hetu atimānī assaɱ,||
tesāhaɱ saɱyojanānaɱ pahānāya samucchedāya paṭipanno||
ahañ c'eva kho pana atimānī assaɱ,||
attā pi maɱ upavadeyya atimānapaccayā,||
anuvicca viññū garaheyyuɱ atimānapaccayā,||
kāyassa bhedā param maraṇā duggati pāṭikaŋkhā atimānapaccayā.|| ||

Etad eva kho pana saɱyojanaɱ etaɱ nīvaraṇaɱ yad idaɱ atimāno,||
ye ca atimānapaccayā uppajjeyyuɱ āsavā vighātapariḷāhā,||
anatimānissa evaɱsa te āsavā vighātapariḷāhā na honti.|| ||

'Anatimānaɱ nissāya atimāno pahātabbo' ti||
iti yaɱ taɱ vuttaɱ||
idam etaɱ paṭicca vuttaɱ.

[364] Ime kho gahapati aṭṭha dhammā saŋkhittena vuttā vitthārena vibhattā ye ariyassa vinaye vohārasamucchedāya saɱvattanti.|| ||

Na tv'eva tāva ariyassa vinaye sabbena sabbaɱ sabbathā sabbaɱ vohārasamucchedo hotī' ti.|| ||

'Yathā kathaɱ pana bhante ariyassa vinaye sabbena sabbaɱ sabbathā sabbaɱ vohārasamucchedo hoti.|| ||

Sādhu me bhante Bhagavā tathā dhammaɱ desetu yathā ariyassa vinaye sabbena sabbaɱ sabbathā sabbaɱ vohārasamucchedo hotī' ti.|| ||

'Tena hi gahapati suṇāhi,||
sādhukaɱ manasikarohi||
bhāsissāmi' ti.|| ||

'Evaɱ bhante' ti kho Potaliyo gahapati Bhagavato paccassosi.|| ||

Bhagavā etad avoca:|| ||

 


 

'Seyyathā pi gahapati kukkuro jighacchādubbalyapareto goghātakasūṇaɱ paccupaṭṭhito assa.|| ||

Tam enaɱ dakkho goghātako vā goghātakantevāsī vā aṭṭhikaŋkalaɱ sunikantaɱ nikantaɱ nimmaɱsaɱ lohitamakkhittaɱ upacchubheyya.|| ||

Taɱ kim maññasi gahapati?|| ||

Api nu so kukkuro amuɱ aṭṭhikaŋkalaɱ sunikantaɱ nikantaɱ nimmaɱsaɱ lohitamakkhittaɱ palikhādento jighacchādubbalyaɱ paṭivineyyā' ti?|| ||

'No h'etaɱ bhante.|| ||

Taɱ kissa hetu?|| ||

Aduɱ hi bhante aṭṭhikaŋkalaɱ sunikantaɱ nikantaɱ nimmaɱsaɱ lohitamakkhittaɱ,||
yāvad eva ca pana so kukkuro kilamathassa vighātassa bhāgī assā' ti.|| ||

'Evam eva kho gahapati ariyasāvako iti paṭisañcikkhati:|| ||

Aṭṭhikaŋkalūpamā kāmā vuttā Bhagavatā bahudukkhā bahūpāyāsā,||
ādīnavo ettha bhiyyo' ti.|| ||

Evam etaɱ yathābhūtaɱ sammappaññāya disvā||
yā'yaɱ upekkhā nānattā nānattasitā||
taɱ abhinivajjetvā||
yā'yaɱ upekkhā ekattā ekattasitā,||
yattha sabbaso lokāmisūpādānā aparisesā nirujjhanti||
tam ev'upekkhaɱ bhāveti.|| ||

Seyyathā pi gahapati gijjho vā kaŋko vā kulalo vā maɱsapesiɱ ādāya uḍḍiyeyya,||
tam enaɱ gijjhā pi kaŋkā pi kulalā pi anupatitvā anupatitvā vitaccheyyuɱ virājeyyuɱ.|| ||

Taɱ kim maññasi gahapati?|| ||

Sace so gijjho vā kaŋko vā kulalo vā taɱ maɱsapesiɱ na khippam eva paṭinissajjeyya||
so tato nidānaɱ maraṇaɱ vā nigaccheyya maraṇamattaɱ vā dukkhan' ti?|| ||

'Evaɱ bhante'.|| ||

'Evam eva kho gahapati ariyasāvako iti paṭisañcikkhati:|| ||

"Maɱsapesūpamā kāmā vuttā Bhagavatā bahudukkhā bahūpāyāsā,||
ādīnavo ettha bhiyyo" ti.|| ||

[365] Evam etaɱ yathābhūtaɱ sammappaññāya disvā yā'yaɱ upekkhā nānattā nānattasitā,||
taɱ abhinivajjetvā yā'yaɱ||
upekkhā ekattā ekattasitā,||
yattha sabbaso lokāmisūpādānā aparisesā nirujjhanti,||
tam ev'upekkhaɱ bhāveti.|| ||

Seyyathā pi gahapati puriso ādittaɱ tiṇukkaɱ ādāya paṭivātaɱ gaccheyya.|| ||

Taɱ kim maññasi gahapati?|| ||

Sace so puriso taɱ ādittaɱ tiṇukkaɱ na khippam'eva paṭinissajjeyya||
tassa sā ādittā tiṇukkā hatthaɱ vā daheyya bāhaɱ vā daheyya||
aññataraɱ vā aŋgapaccaŋgaɱ daheyya,||
so tato nidānaɱ maraṇaɱ vā nigaccheyya maraṇamattaɱ vā dukkhan' ti?|| ||

'Evaɱ bhante'.|| ||

'Evam eva kho gahapati ariyasāvako iti paṭisañcikkhati:|| ||

"Tiṇukkūpamā kāmā vuttā Bhagavatā bahudukkhā bahūpāyāsā,||
ādīnavo ettha bhiyyo" ti.|| ||

Evam etaɱ yathābhūtaɱ sammappaññāya disvā||
yā'yaɱ upekkhā nānattā nānattasitā,||
taɱ abhinivajjetvā||
yā'yaɱ upekkhā ekattā ekattasitā||
yattha sabbaso lokāmisūpādānā aparisesā nirujjhanti||
tam ev'upekkhaɱ bhāveti.|| ||

Seyyathā pi gahapati aŋgārakāsu sādhikaporisā pūrā aŋgārānaɱ vītaccikānaɱ vītadhūmānaɱ,||
atha puriso āgaccheyya jīvitukāmo amaritukāmo sukhakāmo dukkhapaṭikkūlo.|| ||

Tam enaɱ dve balavanto purisā nānā bāhāsu gahetvā aŋgārakāsuɱ upakaḍḍheyyuɱ.|| ||

Taɱ kim maññasi gahapati?|| ||

Api nu so puriso iti c'iti c'eva kāyaɱ sannāmeyyāti.|| ||

'Evaɱ bhante.|| ||

Taɱ kissa hetu?|| ||

Viditaɱ hi bhante tassa purisassa:|| ||

"Imañ ce ahaɱ aŋgārakāsuɱ patissāmi,||
tato nidānaɱ maraṇaɱ vā nigacchāmi maraṇamattaɱ vā dukkhan"' ti.|| ||

'Evam eva kho gahapati ariyasāvako iti paṭisañcikkhati:|| ||

"Aŋgārakāsūpamā kāmā vuttā Bhagavatā bahudukkhā bahupāyāsā,||
ādīnavo ettha bhiyyo" ti.|| ||

Evam etaɱ yathābhūtaɱ sammappaññāya disvā yā'yaɱ upekkhā nānattā nānattasitā,||
taɱ abhinivajjetvā yā'yaɱ||
upekkhā ekattā ekattasitā||
yattha sabbaso lokāmisūpādānā aparisesā nirujjhanti||
tam ev'upekkhaɱ bhāveti.|| ||

Seyyathā pi gahapati puriso supinakaɱ passeyya||
ārāmarāmaṇeyyakaɱ vanarāmaṇeyyakaɱ bhūmirāmaṇeyyakaɱ pokkharaṇīrāmaṇeyyakaɱ so paṭibuddho na kiñci passeyya.|| ||

Evam eva kho gahapati ariyasāvako iti paṭisañcikkhati:|| ||

"Supinakūpamā kāmā vuttā Bhagavatā bahudukkhā bahupāyāsā,||
ādīnavo ettha bhiyyo" ti.|| ||

Evam etaɱ yathābhūtaɱ sammappaññāya disvā yā'yaɱ upekkhā nānattā nānattasitā,||
taɱ abhinivajjetvā yā'yaɱ||
upekkhā ekattā ekattasitā||
yattha sabbaso lokāmisūpādānā aparisesā nirujjhanti||
tam ev'upekkhaɱ bhāveti.|| ||

Seyyathā pi gahapati puriso yācitakaɱ bhogaɱ yācitvā [366] yānaɱ vā poroseyyaɱ pavaramaṇikuṇḍalaɱ||
so tehi yācitakehi bhogehi purakkhato parivuto antarāpaṇaɱ paṭipajjeyya.|| ||

Tam enaɱ jano disvā evaɱ vadeyya:|| ||

"Bhogī vata bho puriso,||
evaɱ kira bhogino bhogāni bhuñjantī" ti.|| ||

Tam enaɱ sāmikā yattha yatth'eva passeyyuɱ||
tattha tatth'eva sāni hareyyuɱ.|| ||

Taɱ kim maññasi gahapati?|| ||

Alan nu kho tassa purisassa aññathattāyā' ti?|| ||

'Evaɱ bhante.|| ||

Taɱ kissa hetu?|| ||

Sāmino hi bhante sāni harahantī' ti.|| ||

'Evam eva kho gahapati ariyasāvako iti paṭisañcikkhati:|| ||

"Yācitakūpamā kāmā vuttā Bhagavatā bahudukkhā bahūpāyāsā,||
ādīnavo ettha bhiyyoti.|| ||

Evam etaɱ yathābhūtaɱ sammappaññāya disvā yā'yaɱ upekkhā nānattā nānattasitā,||
taɱ abhinivajjetvā yā'yaɱ||
upekkhā ekattā ekattasitā||
yattha sabbaso lokāmisūpādānā aparisesā nirujjhanti||
tam ev'upekkhaɱ bhāveti.|| ||

Seyyathā pi gahapati gāmassa vā nigamassa vā avidūre tibbo vanasaṇḍo,||
tatr'assa rukkho sampannaphalo ca uppannaphalo ca,||
na cāssu kānici phalāni bhūmiyaɱ patitāni,||
atha puriso āgaccheyya phalatthiko phalagavesi phalapariyesanaɱ caramāno.|| ||

So taɱ vanasaṇḍaɱ ajjhogahetvā taɱ rukkhaɱ passeyya sampannaphalañ ca upapannaphalañ ca,||
n'atthi ca kānici phalāni bhūmiyaɱ patitāni,||
jānāmi kho panāhaɱ rukkhaɱ āruhituɱ,||
yan'nūnāhaɱ imaɱ rukkhaɱ āruhitvā yāvadatthañ ca khādeyyaɱ ucchaŋgañca pūreyyanti.|| ||

So taɱ rukkhaɱ āruhitvā yāvadatthañ ca||
khādeyya ucchaŋgañ ca pūreyya.|| ||

Atha dutiyo puriso āgaccheyya phalatthiko phalagavesi phalapariyesanaɱ caramāno tiṇhaɱ kuṭhāriɱ ādāya.|| ||

So taɱ vanasaṇḍaɱ ajjhogahetvā taɱ rukkhaɱ passeyya sampanna phalañ ca uppannaphalañ ca||
tassa evam assa:|| ||

"Ayaɱ kho rukkho sampannapalo ca,||
uppannaphalo ca,||
n'atthi ca kānici phalāni bhūmiyaɱ patitāni,||
na kho panāhaɱ jānāmi rukkhaɱ āruhituɱ,||
yan'nūnāhaɱ imaɱ rukkhaɱ mūlato chetvā yāvadatthañ ca khādeyyaɱ ucchaŋgañca pūreyyanti.|| ||

So taɱ rukkhaɱ mūlato chindeyya.|| ||

Taɱ kim maññasi gahapati?|| ||

Asu yo so puriso paṭhamaɱ rukkhaɱ ārūḷho,||
sace so na khippam'eva oroheyya tassa so rukkho papatanto hatthaɱ vā bhañjeyya||
aññataraɱ vā aŋgapaccaŋgaɱ bhañjeyya,||
so tato [367] nidānaɱ maraṇaɱ vā nigaccheyya maraṇamattaɱ vā dukkhan' ti?|| ||

'Evaɱ bhante'.|| ||

'Evam eva kho gahapati ariyasāvako iti paṭisañcikkhati:|| ||

"Rukkhaphalūpamā kāmā vuttā Bhagavatā bahudukkhā bahūpāyāsā,||
ādīnavo ettha bhiyyoti.|| ||

Evam etaɱ yathābhūtaɱ sammappaññāya disvā yā'yaɱ upekkhā nānattā nānattasitā,||
taɱ abhinivajjetvā yā'yaɱ||
upekkhā ekattā ekattasitā||
yattha sabbaso lokāmisūpādānā aparisesā nirujjhanti||
tam ev'upekkhaɱ bhāveti.|| ||

 


 

Sa kho so gahapati ariyasāvako imaɱ yeva anuttaraɱ upekkhā-sati-pārisuddhiɱ āgamma aneka-vihitaɱ pubbenivāsaɱ anussarati.|| ||

Seyyathīdaɱ:|| ||

Ekam pi jātiɱ,||
dve pi jātiyo,||
tisso pi jātiyo,||
catasso pi jātiyo,||
pañca pi jātiyo,||
dasa pi jātiyo,||
vīsatim pi jātiyo,||
tiɱsam pi jātiyo,||
cattārīsam pi jātiyo,||
paññāsam pi jātiyo,||
jāti-satam pi jāti-sahassam pi-jāti sata-sahassam pi,||
aneke pi saɱvaṭṭakappe aneke pi,||
vivaṭṭakappe aneke pi saɱvaṭṭa-vivaṭṭakappe,||
'amutr'āsiɱ evaɱ-nāmo,||
evaɱ-gotto,||
evaɱ-vaṇṇo,||
evam-āhāro,||
evaɱ sukha-dukkha-paṭisaŋvedī,||
evam-āyu-pariyanto.|| ||

So tato cuto amutra upapādiɱ.|| ||

Tatra p'āsiɱ,||
evaɱ-nāmo,||
evaɱ gotto,||
evaɱ vaṇṇo,||
evam-āhāro,||
evaɱ sukha-dukkha-paṭisaŋvedī,||
evam-āyu-pariyanto.|| ||

So tato cuto idhūpapanno' ti.|| ||

Iti sākāraɱ sa-uddesaɱ aneka-vihitaɱ pubbenivāsaɱ anussarati.|| ||

Sa kho so gahapati ariyasāvako imaɱ yeva anuttaraɱ upekkhā sati-pārisuddhiɱ āgamma dibbena cakkhunā visuddhena atikkantamānusakena satte passati:||
cavamāne uppajjamāne,||
hīne paṇīte suvaṇṇe dubbaṇṇe sugate duggate||
yathākammūpage satte pajānāti:-|| ||

"Ime vata bhonto sattā kāyaduccaritena samannāgatā||
vacīduccaritena samannāgatā||
manoduccaritena samannāgatā||
ariyānaɱ upavādakā micchādiṭṭhikā||
micchādiṭṭhikammasamādānā||
te kāyassa bhedā param maraṇā||
apāyaɱ duggatiɱ vinipātaɱ Nirayaɱ upapannā.|| ||

Ime vā pana bhonto sattā kāyasucaritena samannāgatā||
vacīsucaritena samannāgatā||
manosucaritena samannāgatā||
ariyānaɱ anupavādakā sammādiṭṭhikā||
sammādiṭṭhikammasamādānā.|| ||

Te kāyassa bhedā param maraṇā||
sugatiɱ saggaɱ lokaɱ upapannā" ti.|| ||

Iti dibbena cakkhunā visuddhena atikkantamānusakena satte passati cavamāne uppajjamāne,||
hīne paṇīte suvaṇaṇe dubbaṇṇe sugate duggate||
yathākammūpage satte pajānāti.|| ||

Sa kho so gahapati ariyasāvako imaɱ yeva anuttaraɱ upekkhā sati-pārisuddhiɱ āgamma āsavānaɱ khayā anāsavaɱ ceto-vimuttiɱ paññā-vimuttiɱ diṭṭhe va dhamme sayaɱ abhiññā sacchikatvā upasampajja viharati.|| ||

 


 

Ettāvatā kho gahapati ariyassa vinaye sabbena sabbaɱ sabbathā sabbaɱ vohārasamucchedo hoti.|| ||

Taɱ kim maññasi gahapati?|| ||

Yathā ariyassa vinaye sabbena sabbaɱ vohārasamucchedo hoti,||
api nu tvaɱ evarūpaɱ vohārasamucchedaɱ attani samanupassasī' ti?|| ||

'Ko cāhaɱ bhante ko ca ariyassa vinaye sabbena sabbaɱ sabbathā sabbaɱ vohārasamucchedo.|| ||

Mayaɱ hi bhante pubbe aññatitthiye paribbājake anājānīyeva samāne ājānīyāti amaññimha.|| ||

Anājānīyeva samāne ājānīyabhojanaɱ bhojimha.|| ||

Anājānīyeva samāne ājānīyaṭṭhāne ṭhapimha.|| ||

Bhikkhū pana mayaɱ bhante ājānīyeva samāne anājānīyāti amaññimha.|| ||

Ājānīyeva samāne anājānīyabhojanaɱ bhojimha.|| ||

Ājānīyeva samāne anājānīyaṭṭhāne ṭhapimha.|| ||

Idāni pana mayaɱ bhante aññatitthiye [368] paribbājake anājāniyeva samāne anājānīyāti jānissāma.|| ||

Anājānīyeva samāne anājānīyabhojanaɱ bhojessāma anājānīyeva samāne anājānīyaṭṭhāne ṭhapessāma bhikkhū pana mayaɱ bhante ājānīyeva samāne ājānīyāti jānissāma ājānīyeva samāne ājānīyabhojanaɱ bhojessāma,||
ājānīyeva samāne ājānīyaṭṭhāne ṭhapessāma ajanesi vata me bhante Bhagavā samaṇesu samaṇapemaɱ samaṇesu samaṇappasādaɱ samaṇesu samaṇagāravaɱ.|| ||

Abhikkantaɱ bhante,||
abhikkantaɱ bhante,||
seyyathā pi bhante nikkujjitaɱ4 vā ukkujjeyya,||
paṭicchannaɱ vā vivareyya,||
mūḷhassa vā maggaɱ ācikkheyya,||
andhakāre vā telapajjotaɱ dhāreyya,||
cakkhumanto rūpāni dakkhintīti,||
evam evaɱ5 Bhagavatā aneka-pariyāyena dhammo pakāsito.|| ||

Esāhaɱ bhante Bhagavantaɱ saraṇaɱ gacchāmi dhammañca bhikkhu-saŋghañ ca.|| ||

Upāsakaɱ maɱ Bhagavā dhāretu ajjatagge pāṇupetaɱ saraṇaɱ gatanti.|| ||

Potaliya suttaɱ catutthaɱ


Contact:
E-mail
Copyright Statement   Webmaster's Page