Majjhima Nikaya


[Site Map]  [Home]  [Sutta Indexes]  [Glossology]  [Site Sub-Sections]

The Pali is transliterated as Velthuis (aaiiuu.m'n~n.t.d.n.l). Alternatives:
[ ASCII (aiumnntdnl) | IAST Unicode (āīūṃṅñṭḍṇḷ) ]

 

Majjhima Nikaaya
III. Upari Pa.n.naasa
1. Devadaha Vagga

Sutta 109

Mahaa Pu.n.nama Sutta.m

Based on the 'Sri Lanka Buddha Jayanti Tripitaka Series.'

 


 

[1][chlm][pts][than][upal] Eva.m me suta.m|| ||

Eka.m samaya.m Bhagavaa Saavatthiiya.m viharati Pubbaaraame Migaaramaatupaasaade,||
tena kho pana samayena Bhagavaa tadahuposathe pa.n.narase pu.n.naaya pu.n.namaaya rattiyaa bhikkhu-sa'nghaparivuto abbhokaase nisinno hoti.|| ||

Atha kho a~n~nataro bhikkhu u.t.thaay aasanaa eka.msa.m ciivara.m katvaa yena Bhagavaa ten'a~njali.m pa.naametvaa Bhagavanta.m etad avoca:||
'puccheyyaaha.m bhante,||
Bhagavanta.m ki~nci'd'eva desa.m sace me Bhagavaa okaasa.m karoti pa~nhassa veyyaakara.naayaa' ti.|| ||

Tena hi tva.m bhikkhu sake aasane nisiiditvaa puccha yadaaka'nkhasiti.|| ||

Atha kho so bhikkhu sake aasane nisiiditvaa Bhagavanta.m etad avoca:|| ||

'Ime nu kho bhante,||
pa~ncupaadaanakkhandhaa,||
[16] seyyathiida.m:||
ruupuupaadaanakkhandho vedanuupaadaanakkhandho sa~n~nuupaadaanakkhandho sankhaaruupaadaanakkhandho vi~n~naa.nuupaadaanakkhandho' ti.|| ||

Ime kho bhikkhu,||
pa~ncupaadaanakkhandhaa,||
seyyathiida.m:||
'ruupuupaadaanakkhandho vedanuupaadaanakkhandho sa~n~nuupaadaanakkhandho sankhaaruupaadaanakkhandho vi~n~naa.nuupaadaanakkhandho' ti.|| ||

Saadhu bhante' ti kho so bhikkhu Bhagavato bhaasita.m abhinanditvaa anumoditvaa Bhagavanta.m uttari.m pa~nha.m pucchi.|| ||

'Ime pana bhante pa~ncupaadaanakkhandhaa kimmuulakaa' ti?|| ||

'Ime kho bhikkhu,||
pa~ncupaadaanakkhandhaa chandamuulakaa' ti.|| ||

Ta.myeva nu kho bhante,||
upaadaana.m te pa~ncupaadaanakkhandhaa udaahu a~n~natra pa~ncupaadaanakkhandhehi upaadaana.m' ti?|| ||

Na kho bhikkhu,||
ta.m yeva upaadaana.m te pa~ncupaadaanakkhandhaa naapi1 a~n~natra pa~ncupaadaanakkhandhehi upaadaana.m.|| ||

Yo kho bhikkhu,||
pa~ncupaadaanakkhandhesu chandaraago,||
ta.m tattha upaadaananti.|| ||

Siyaa pana bhante,||
pa~ncasu upaadaanakkhandhesu chandaraagavemattataati?|| ||

Siyaa bhikkhuuti Bhagavaa avoca.|| ||

Idha bhikkhu,||
ekaccassa eva.m hoti.|| ||

Eva.mruupo siya.m anaagatam addhaana.m,||
eva.mvedano siya.m anaagatam addhaana.m,||
eva.msa~n~no siya.m anaagatam addhaana.m,||
eva.msankhaaro siya.m anaagatam addhaana.m,||
eva.mvi~n~naa.no siya.m anaagatam addhaananti.|| ||

Eva.m kho bhikkhu,||
siyaa pa~ncasu upaadaanakkhandhesu chandaraagavemattataati.|| ||

Kittaavataa pana bhante,||
khandhaana.m khandhaadhivacana.m hotii ti?|| ||

Ya.m ki~nci bhikkhu ruupa.m atiitaanaagatapaccuppanna.m ajjhatta.m vaa bahiddhaa vaa o.laarika.m vaa sukhuma.m vaa hiina.m vaa pa.niita.m vaa ya.m duure santine vaa,||
aya.m ruupakkhandho.|| ||

[17] yaa kaaci vedanaa atiitaanaagatapaccuppannaa ajjhatta.m vaa bahiddhaa vaa o'aarikaa vaa sukhumaa vaa hiinaa vaa pa.niitaa vaa yaa duure santike vaa,||
aya.m vedanaakkhandho.|| ||

Yaa kaaci sa~n~naa atiitaanaagatapaccuppannaa ajjhatta.m vaa bahiddhaa vaa o'aarikaa vaa sukhumaa vaa hiinaa vaa pa.niitaa vaa yaa duure santike vaa,||
aya.m sa~n~naakkhandho.|| ||

Ye keci sankhaaraa atiitaanaagatapaccuppannaa ajjhatta.m vaa bahiddhaa vaa o'aarikaa vaa sukhumaa vaa hiinaa vaa pa.niitaa vaa ye duure santike vaa,||
aya.m sankhaarakkhandho.|| ||

Ya.m ki~nci vi~n~naa.na.m atiitaanaagatapaccuppanna.m ajjhatta.m vaa bahiddhaa vaa o'raarika.m vaa sukhuma.m vaa hiina.m vaa pa.niita.m vaa ya.m duure santike vaa,||
aya.m vi~n~naa.nakkhandho.|| ||

Ettaavataa kho bhikkhu,||
khandhaana.m khandhaadhivacana.m hotii' ti.|| ||

Ko nu kho bhante,||
hetu ko paccayo ruupakkhandhassa pa~n~naa panaaya,||
ko hetu ko paccayo vedanaakkhandhassa pa~n~naapanaaya,||
ko hetu ko paccayo sa~n~naakkhandhassa pa~n~naapanaaya,||
ko hetu ko paccayo sankhaarakkhandhassa pa~n~naapanaaya,||
ko hetu ko paccayo vi~n~naa.nakkhandhassa pa~n~naapanaayaati?|| ||

Cattaaro kho bhikkhu,||
mahaabhuutaa hetu cattaaro mahaabhuutaa paccayo ruupakkhandhassa pa~n~naapanaaya,||
phasso hetu phasso paccayo vedanakkhandhassa pa~n~naapanaaya,||
phasso hetu phasso paccayo sa~n~naakkhandhassa pa~n~naapanaaya,||
phasso hetu phasso paccayo sankhaarakkhandhassa pa~n~naapanaaya,||
naama-ruupa.m kho bhikkhu,||
hetu naama ruupa.m paccayo vi~n~naa.nakkhandhassa pa~n~naapanaayaati.|| ||

Katha.m pana bhante,||
sakkaayadi.t.thi hotii ti?|| ||

Idha bhikkhu ,||
assutvaa puthujjano ariyaana.m adassaavii ariya-Dhammassa akovido ariya-Dhamme aviniito,||
sappurisaana.m adassaavii sappurisa-Dhammassa akovido sappurisadhamma aviniito,||
ruupa.m attato samanupassati,||
ruupavanta.m vaa attaana.m,||
attani vaa ruupa.m,||
ruupasmi.m vaa attaana.m.|| ||

Vedana.m attato samanupassati,||
vedanaavanta.m vaa attaana.m,||
attani vaa vedana.m,||
vedanaaya vaa attaana.m.|| ||

Sa~n~na.m attato samanupassati,||
sa~n~naavanta.m vaa attaana.m,||
attani vaa sa~n~na.m,||
sa~n~naaya vaa attaana.m.|| ||

Sankhaare attato samanupassati,||
sankhaaravanta.m vaa attaana.m,||
attani vaa sankhaare,||
sankhaaresu vaa attaana.m.|| ||

Vi~n~naa.na.m attato samanupassati,||
vi~n~naa.navanta.m vaa attaana.m.|| ||

Vi~n~naa.na.m attato samanupassati,||
vi~n~naa.navatta.m vaa attaana.m [18] attani vaa vi~n~naa.na.m,||
vi~n~naa.nasmi.m vaa attaana.m.|| ||

Eva.m kho bhikkhu,||
sakkaayadi.t.thi hotii ti.|| ||

Katha.m pana bhante,||
sakkaayadi.t.thi na hotii ti?|| ||

Idha bhikkhu,||
Sutavaa ariyasaavako ariyaana.m dassaavii ariya-Dhammassa kovido ariya-Dhamme suviniito,||
sappurisaana.m dassaavii sappurisa-Dhammassa kovido sappurisa-Dhamme suviniito,||
na ruupa.m attato samanupassati,||
na ruupavanta.m vaa attaana.m,||
naattani vaa ruupa.m,||
na ruupasmi.m vaa attaana.m.|| ||

Na vedana.m attato samanupassati,||
na vedanaavanta.m vaa attaana.m,||
naattani vaa vedana.m,||
na vedanaaya vaa attaana.m.|| ||

Na sa~n~na.m attato samanupassati,||
na sa~n~naavanta.m vaa attaana.m,||
naattani vaa sa~n~na.m,||
na sa~n~naaya vaa attaana.m.|| ||

Na sankhaare attato samanupassati,||
na sankhaaravanta.m vaa attaana.m,||
naattani vaa sankhaare,||
na sankhaaresu vaa attaana.m.|| ||

Na vi~n~naa.na.m attato samanupassati,||
na vi~n~naa.navanta.m vaa attaana.m,||
naattani vaa vi~n~naa.na.m na vi~n~naa.nasmi.m vaa attaana.m.|| ||

Eva.m kho bhikkhu,||
sakkaayadi.t.thi na hotii ti.|| ||

Ko nu kho bhante ruupe assaado ko aadiinavo ki.m nissara.na.m.|| ||

Ko vedanaaya assaado ko aadiinavo ki.m nissara.na.m.|| ||

Ko sa~n~naaya assaado ko aadiinavo ki.m nissara.na.m.|| ||

Ko sankhaaresu assaado ko aadiinavo ki.m nissara.na.m.|| ||

Ko vi~n~naa.ne assaado ko aadiinavo ki.m nissara.nanti.|| ||

Ya.m kho bhikkhu,||
ruupa.m pa.ticca uppajjati sukha.m somanassa.m aya.m ruupe assaado,||
ya.m ruupa.m anicca.m dukkha.m vipari.naama-dhamma.m aya.m ruupe aadiinavo,||
yo ruupe chandaraagavinayo chandaraagappahaana.m ida.m ruupe nissara.na.m.|| ||

Ya.m kho bhikkhu,||
vedana.m pa.ticca uppajjati sukha.m somanassa.m aya.m vedana.m assaado,||
ya.m vedana.m anicca.m dukkha.m vipari.naama-dhamma.m aya.m vedanaa aadiinavo,||
yo vedano chandaraagavinayo chandaraagappahaana.m ida.m vedano nissara.na.m.|| ||

Ya.m kho bhikkhu,||
sa~n~na.m pa.ticca uppajjati sukha.m somanassa.m aya.m sa~n~na.m assaado,||
ya.m ya.m sa~n~na.m anicca.m dukkha.m vipari.naama-dhamma.m aya.m sa~n~na.m aadiinavo,||
yo sa~n~no chandaraagavinayo chandaraagappahaana.m ida.m sa~n~no nissara.na.m.|| ||

Ya.m kho bhikkhu,||
sankhaare pa.ticca uppajjati sukha.m somanassa.m aya.m sankhaare assaado,||
ya.m sankhaara.m anicca.m dukkha.m viparinaamadhamma.m aya.m sankhaaro aadiinavo,||
yo sankhaare chandaraagavinayo chandaraagappahaana.m ida.m sankhaare nissara.nanti.|| ||

Ya.m kho bhikkhu,||
vi~n~naa.na.m pa.ticca uppajjati sukha.m somanassa.m aya.m vi~n~naa.ne assaado,||
ya.m vi~n~naa.na.m anicca.m dukkha.m vipari.naama-dhamma.m aya.m vi~n~naa.ne aadiinavo,||
yo vi~n~naa.ne chandaraagavinayo chandaraagappahaana.m ida.m vi~n~naa.ne nissara.nanti.|| ||

Katha.m pana bhante,||
jaanato katha.m passato imasmi.m ca savi~n~naa.nake kaaye bahiddhaa ca sabbanimittesu aha'nkaara-mama'nkaara-maanaanusayaa na hontiiti?|| ||

Ya.m ki~nci bhikkhu,||
ruupa.m atiitaanaagatapaccuppanna.m ajjhatta.m vaa bahiddhaa vaa o.laarika.m vaa sukhuma.m vaa hiina.m [19] vaa pa.niita.m vaa ya.m duure santike vaa,||
'sabba.m ruupa.m n'eta.m mama,||
neso'ham asmi,||
na m'eso attaa'ti evam eta.m yathaabhuuta.m sammappa~n~naaya passati.|| ||

Yaa kaaci vedanaa atiitaanaagatapaccuppannaa ajjhatta.m vaa bahiddhaa vaa o.laarika.m vaa sukhuma.m vaa hiina.m vaa pa.niita.m vaa ya.m duure santike vaa,||
'sabba.m vedana.m n'eta.m mama,||
neso'ham asmi,||
na m'eso attaa'ti evam eta.m yathaabhuuta.m sammappa~n~naaya passati.|| ||

Yaa kaaci sa~n~naa atiitaanaagatapaccuppanna.m ajjhatta.m vaa bahiddhaa vaa o.laarika.m vaa sukhuma.m vaa hiina.m vaa pa.niita.m vaa ya.m duure santike vaa,||
'sabba.m sa~n~na.m n'eta.m mama,||
neso'ham asmi,||
na m'eso attaa'ti evam eta.m yathaabhuuta.m sammappa~n~naaya passati.|| ||

Ye keci sankhaaraa atiitaanaagatapaccuppanna.m ajjhatta.m vaa bahaddhaa vaa o.laarika.m vaa sukhuma.m vaa hiina.m vaa pa.niita.m vaa ya.m duure santike vaa,||
'sabba.m sankhaara.m n'eta.m mama,||
neso'ham asmi,||
na m'eso attaa'ti evam eta.m yathaabhuuta.m sammappa~n~naaya passati.|| ||

Ya.m ki~nci vi~n~naa.na.m atiitaanaagatapaccuppanna.m ajjhatta.m vaa bahiddhaa vaa o.laarika.m vaa sukhuma.m vaa hiina.m vaa pa.niita.m vaa ya.m duure santike vaa,||
'sabba.m vi~n~naa.na.m n'eta.m mama,||
neso'ham asmi,||
na m'eso attaa' ti.|| ||

evam eta.m yathaabhuuta.m sammappa~n~naaya passati.|| ||

Eva.m kho bhikkhu jaanato eva.m passato imasmi.m ca savi~n~naa.nake kaaye bahiddhaa ca sabbanimittesu aha'nkaara-mama'nkaara-maanaanusayaa1na hontii' ti.|| ||

Atha kho,||
a~n~natarassa bhikkhuno eva.m cetaso parivitakko udapaadi:||
'Iti kira bho,||
ruupa.m anattaa,||
vedanaa anattaa,||
sa~n~naa anattaa,||
sankhaaraa anattaa,||
vi~n~naa.na.m anattaa anattakataani kammaani kamattaana.m phusissantii ti.|| ||

Atha kho Bhagavaa tassa bhikkhuno cetasaa coto parivitakkama~n~naaya bhikkhuu aamantesi:||
.thaana.m kho pan'eta.m bhikkhave,||
vijjati ya.m idh'ekacco moghapuriso avidcaa avijjaagato ta.nhaadhipateyyena cetasaa satthusaasana.m atidhaavitabba.m ma~n~neyya:||
'Iti kira bho ruupa.m anattaa,||
vedanaa anattaa,||
sa~n~naa anattaa,||
sankhaaraa anattaa,||
vi~n~naa.na.m anattaa anattakataani kammaani kamattaana.m phusissantii' ti.|| ||

Pa.ticca viniitaa kho me tumhe bhikkhave,||
tatra tatra dhammesu ta.m kimma~n~natha bhikkhave,||
ruupa.m nicca.m vaa anicca.m vaati?|| ||

Anicca.m bhante.|| ||

Ya.m panaanicca.m,||
dukkha.m vaa ta.m sukha.m vaati?|| ||

Dukkha.m bhante.|| ||

Ya.m panaanicca.m dukkha.m vipari.naama-dhamma.m,||
kalla.m nu ta.m samanupassitu.m 'Eta.m mama,||
eso'ham asmi,||
eso me attaa' ti?|| ||

No h'eta.m bhante.|| ||

Ta.m ki.mma~n~natha bhikkhave,||
vedanaa nicca.m vaa anicca.m vaati?|| ||

Anicca.m bhante.|| ||

[20] Ya.m panaanicca.m,||
dukkha.m vaa ta.m sukha.m vaati?|| ||

Dukkha.m bhante.|| ||

Ya.m panaanicca.m dukkha.m vipari.naama-dhamma.m,||
kalla.m nu ta.m samanupassitu.m|| ||

'Eta.m mama,||
eso'ham asmi,||
eso me attaa' ti?|| ||

No h'eta.m bhante.|| ||

Ta.m ki.mma~n~natha bhikkhave,||
sa~n~naa nicca.m vaa anicca.m vaati?|| ||

Anicca.m bhante.|| ||

Ya.m panaanicca.m,||
dukkha.m vaa ta.m sukha.m vaati?|| ||

Dukkha.m bhante.|| ||

Ya.m panaanicca.m dukkha.m vipari.naama-dhamma.m,||
kalla.m nu ta.m samanupassitu.m|| ||

'Eta.m mama,||
eso'ham asmi,||
eso me attaa' ti?|| ||

No h'eta.m bhante.|| ||

Ta.m ki.mma~n~natha bhikkhave,||
sankhaaraa nicca.m vaa anicca.m vaati?|| ||

Anicca.m bhante.|| ||

Ya.m panaanicca.m,||
dukkha.m vaa ta.m sukha.m vaati?|| ||

Dukkha.m bhante.|| ||

Ya.m panaanicca.m dukkha.m vipari.naama-dhamma.m,||
kalla.m nu ta.m samanupassitu.m 'Eta.m mama,||
eso'ham asmi,||
eso me attaa' ti?|| ||

No h'eta.m bhante.|| ||

Ta.m ki.mma~n~natha bhikkhave,||
vi~n~naa.na.m nicca.m vaa anicca.m vaati?|| ||

Anicca.m bhante.|| ||

Ya.m panaanicca.m,||
dukkha.m vaa ta.m sukha.m vaati?|| ||

Dukkha.m bhante.|| ||

Ya.m panaanicca.m dukkha.m vipari.naama-dhamma.m,||
kalla.m nu ta.m samanupassitu.m|| ||

'Eta.m mama,||
eso'ham asmi,||
eso me attaa' ti?|| ||

No h'eta.m bhante.|| ||

Tasmaat iha bhikkhave,||
ya.m ki~nci ruupa.m atiitaanaagatapaccuppanna.m ajjhatta.m vaa bahiddhaa vaa o.laarika.m vaa sukhuma.m vaa hiina.m vaa pa.niita.m vaa ya.m duure santike vaa,||
'sabba.m ruupa.m n'eta.m mama,||
neso'ham asmi,||
na m'eso attaa'ti evam eta.m yathaabhuuta.m sammappa~n~naaya da.t.thabba.m.|| ||

Yaa kaaci vedanaa atiitaanaagatapaccuppanna.m ajjhatta.m vaa bahiddhaa vaa o.laarika.m vaa sukhuma.m vaa hiina.m vi pa.niita.m vaa ya.m duure santike vaa,||
'sabba.m vedanaa n'eta.m mama,||
neso'ham asmi,||
na m'eso attaa'ti evam eta.m yathaabhuuta.m sammappa~n~naaya da.t.thabba.m.|| ||

Yaa kaaci sa~n~naa atiitaanaagatapaccuppanna.m ajjhatta.m vaa bahiddhaa vaa o.laarika.m vaa sukhuma.m vaa hiina.m vaa pa.niita.m vaa ya.m duure santike vaa,||
'sabba.m sa~n~naa n'eta.m mama,||
neso'ham asmi,||
na m'eso attaa'ti evam eta.m yathaabhuuta.m sammappa~n~naaya da.t.thabba.m.|| ||

Ye keci sankhaaraa atiitaanaagatapaccuppanna.m ajjhatta.m vaa bahiddhaa vaa o.laarika.m vaa sukhuma.m vaa hiina.m vaa pa.niita.m vaa ya.m duure santike vaa,'sabba.m sankhaara.m n'eta.m mama,||
nosohamasmi,||
na m'eso attaa'ti evam eta.m yathaabhuuta.m sammappa~n~naaya da.t.thabba.m.|| ||

Ya.m ki~nci vi~n~naa.na.m atiitaanaagatapaccuppanna.m ajjhatta.m vaa bahiddhaa vaa o.laarika.m vaa sukhuma.m vaa hiina.m vaa pa.niita.m vaa ya.m duure santike vaa,||
sabba.m vi~n~naa.na.m n'eta.m mama,||
neso'ham asmi,||
na m'eso attaati evam eta.m yathaabhuuta.m sammappa~n~naaya da.t.thabba.m.|| ||

Eva.m passa.m bhikkhave,||
Sutavaa ariyasaavako ruupasmi.m nibbindati,||
vedanaayapi nibbindati,||
sa~n~naayapi nibbindati,||
sankhaaresupi nibbindati,||
vi~n~naa.nasmimpi nibbindati,||
nibbinda.m virajjati,||
viraagaa vimuccati,||
vimuttasmi.m vimuttamiti ~naa.na.m hoti:||
khii.naa jaati,||
vusita.m brahmacariya.m,||
kata.m kara.niiya.m,||
naapara.m itthattaayaa'ti pajaanaatii ti.|| ||

Idamoca Bhagavaa attamanaa te bhikkhu Bhagavato bhaasita.m abhinandunti.|| ||

Imasmi.m kho pana veyyaakara-.nasmi.m bha~n~namaane sa.t.thimattaana.m bhikkhuuna.m anupaadaaya aasavehi cittaani vimucci.msuuti.|| ||

Mahaapu.n.nama sutta.m navama.m


 

Contact:
E-mail
Copyright Statement