Majjhima Nikaya


[Site Map]  [Home]  [Sutta Indexes]  [Glossology]  [Site Sub-Sections]

The Pali is transliterated as Velthuis (aaiiuu.m'n~n.t.d.n.l). Alternatives:
[ ASCII (aiumnntdnl) | IAST Unicode (āīūṃṅñṭḍṇḷ) ]

 

Majjhima Nikaaya
III. Upari Pa.n.naasa
5. Sa.laayatana Vagga

Sutta 152

Indriya-Bhaavanaa Sutta.m

Based on the 'Sri Lanka Buddha Jayanti Tripitaka Series.'

 


 

[1][chlm][pts][than][ntbb][upal][olds] Eva.m me suta.m:

Eka.m samaya.m Bhagavaa kaja'ngalaaya.m viharati muukheluvane.|| ||

2. Atha kho uttaro maa.navo paaraasariyantevaasii yena Bhagavaa, ten'upasa'nkami. Upasa'nkamitvaa Bhagavataa saddhi.m sammodi. Sammodaniiya.m katha.m saaraa.niiya.m viitisaaretvaa eka-m-anta.m nisiidi. Eka-m-anta.m nisinna.m kho uttara.m maa.nava.m paaraasariyantevaasi.m Bhagavaa etad avoca:
Deseti uttara, paaraasariyo braahma.no saavakaana.m indriyabhaavananti.|| ||

Deseti bho Gotama, paaraasariyo braahma.no saavakaana.m indriyabhaavananti.|| ||

Yathaa katha.m pana uttara, deseti paaraasariyo braahma.no saavakaana.m indriyabhaavananti.|| ||

Idha bho Gotama, cakkhunaa ruupa.m na passati, sotena sadda.m na su.naati. Eva.m bho Gotama, deseti paaraasariyo braahma.no saavakaana.m indriyabhaavananti.|| ||

Eva.m sante kho uttara, andho bhaavitindriyo bhavissati, badhiro bhaavitindriyo bhavissati. Yathaa paaraasariyassa braahma.nassa vacana.m. Andho hi uttara, cakkhunaa ruupa.m na passati. Badhiro sotena sadda.m na su.naatii' ti.|| ||

Eva.m vutte uttaro maa.navo paaraasariyantevaasii tu.nhiibhuuto ma'nkubhuuto pattakkhandho adhomukho pajjhaayanto appa.tibhaano nisiidi.|| ||

3. Atha kho Bhagavaa uttara.m maa.nava.m paaraasariyantevaasi.m tu.nhiibhuuta.m ma'nkubhuuta.m pattakkhandha.m adhomukha.m pajjhaayan ta.m appa.tibhaana.m viditvaa aayasmanta.m Aananda.m aamantesi: 'a~n~nathaa kho Aananda, deseti paaraasariyo braahma.no saavakaana.m indriyabhaavana.m, a~n~nathaa ca panAananda ariyassa vinaye anuttaraa indriyabhaavanaa hotii' ti.|| ||

Etassa Bhagavaa kaalo, etassa sugata kaalo, ya.m Bhagavaa ariyassa vinaye anuttara.m indriyabhaavana.m deseyya, Bhagavato sutvaa bhikkhuu dhaaressantii' ti.|| ||

Tena'hAananda, su.naahi saadhuka.m manasikarohi bhaasissaamii' ti. Eva.m bhante' ti kho aayasmaa Aanando Bhagavato paccassosi. Bhagavaa etad avoca:|| ||

4. Katha~ncAananda, ariyassa vinaye anuttaraa indriyabhaavanaa hoti: idh'Aananda, bhikkhuno cakkhunaa ruupa.m disvaa uppajjati manaapa.m, uppajjati amanaapa.m, uppajjati manaapaamanaapa.m. So eva.m pajaanaati: 'uppanna.m kho me ida.m manaapa.m uppanna.m amanaapa.m uppanna.m manaapaamanaapa.m. Ta~n ca kho sa'nkhata.m o.laarika.m pa.ticca-samuppanna.m, eta.m santa.m eta.m pa.niita.m yad ida.m upekkhaa' ti. Tassa ta.m uppanna.m manaapa.m uppanna.m amanaapa.m uppanna.m manaapaamanaapa.m nirujjhati, upekkhaa sa.n.thaati. Seyyathaa pi Aananda, cakkhumaa puriso ummiiletvaa vaa nimiileyya nimiiletvaa vaa ummiileyya. Evam eva kho Aananda, yassa kassaci eva.m siigha.m eva.m tuva.ta.m eva.m appakasirena uppanna.m manaapa.m uppanna.m amanaapa.m uppanna.m manaapaamanaapa.m nirujjhati, upekkho sa.n.thaati. Aya.m vuccatAananda, ariyassa vinaye anuttaraa indriyabhaavanaa cakkhuvi~n~neyyesu ruupesu.|| ||

5. Puna ca para.m Aananda, bhikkhuno sotena sadda.m sutvaa uppajjati manaapa.m, uppajjati amanaapa.m, uppajjati manaapaamanaapa.m. So eva.m pajaanaati: uppanna.m kho me ida.m manaapa.m, uppanna.m amanaapa.m, uppanna.m manaapaamanaapa.m. Ta~n ca kho sa'nkhata.m o.laarika.m pa.ticca-samuppanna.m. Eta.m santa.m eta.m pa.niita.m yad ida.m upekkhaa' ti. Tassa ta.m uppanna.m manaapa.m uppanna.m amanaapa.m uppanna.m manaapaamanaapa.m nirujjhati, upekkhaa sa.n.thaati. Seyyathaa pi Aananda, balavaa puriso appakasiren'eva acchara.m pahareyya. Evam eva kho Aananda, yassa kassaci eva.m siigha.m eva.m tuva.ta.m eva.m appakasirena uppanna.m manaapa.m uppanna.m amanaapa.m uppanna.m manaapaamanaapa.m nirujjhati, upekkhaa sa.n.thaati. Aya.m vuccatAananda, ariyassa vinaye anuttaraa indriyabhaavanaa sotavi~n~neyyesu saddesu.|| ||

6. Puna ca para.m Aananda, bhikkhuno ghaanena gandha.m ghaayitvaa uppajjati manaapa.m, uppajjati amanaapa.m, uppajjati manaapaamanaapa.m. So eva.m pajaanaati: 'uppanna.m kho me ida.m manaapa.m uppanna.m amanaapa.m uppanna.m manaapaamanaapa.m. Ta~n ca kho sa'nkhata.m o.laarika.m pa.ticca-samuppanna.m. Eta.m santa.m eta.m pa.niita.m yad ida.m upekkhaa' ti. Tassa ta.m uppanna.m manaapa.m uppanna.m amanaapa.m uppanna.m manaapaamanaapa.m nirujjhati, upekkhaa sa.n.thaati. Seyyathaa pi Aananda, iisakapo.ne, paduminiipatte udakaphusitaani pavattanti, na sa.n.thahanti. Evam eva kho Aananda, yassa kassaci eva.m siigha.m eva.m tuva.ta.m eva.m appakasirena uppanna.m manaapa.m uppanna.m amanaapa.m uppanna.m manaapaamanaapa.m nirujjhati, upekkhaa sa.n.thaati. Aya.m vuccatAananda, ariyassa vinaye anuttaraa indriyabhaavanaa ghaanavi~n~neyyesu gandhesu.|| ||

7. Puna ca para.m Aananda, bhikkhuno jivhaaya rasa.m saayitvaa uppajjati manaapa.m, uppajjati amanaapa.m, uppajjati manaapaamanaapa.m. So eva.m pajaanaati: 'uppanna.m kho me ida.m manaapa.m uppanna.m amanaapa.m uppanna.m manaapaamanaapa.m. Ta~n ca kho sa'nkhata.m o.laarika.m pa.ticca-samuppanna.m. Eta.m santa.m eta.m pa.niita.m yad ida.m upekkhaa' ti. Tassa ta.m uppanna.m manaapa.m uppanna.m amanaapa.m uppanna.m manaapaamanaapa.m nirujjhati, upekkhaa sa.n.thaati. Seyyathaa pi Aananda, balavaa puriso jivhagge khe.lapi.n.da.m sa.myuhitvaa appakasirena vameyya. Evam eva kho Aananda, yassa kassaci eva.m siigha.m eva.m tuva.ta.m eva.m appakasirena uppanna.m manaapa.m uppanna.m amanaapa.m uppanna.m manaapaamanaapa.m nirujjhati, upekkhaa sa.n.thaati. Aya.m vuccatAananda, ariyassa vinaye anuttaraa indriyabhaavanaa jivhaavi~n~neyyesu rasesu.|| ||

8. Puna ca para.m Aananda, bhikkhuno kaayena pho.t.thabba.m phusitvaa uppajjati manaapa.m, uppajjati amanaapa.m, uppajjati manaapaamanaapa.m. So eva.m pajaanaati: 'uppanna.m kho me ida.m manaapa.m uppanna.m amanaapa.m uppanna.m manaapaamanaapa.m. Ta~n ca kho sa'nkhata.m o.laarika.m pa.ticca-samuppanna.m. Eta.m santa.m eta.m pa.niita.m yad ida.m upekkhaa' ti. Tassa ta.m uppanna.m manaapa.m uppanna.m amanaapa.m uppanna.m manaapaamanaapa.m nirujjhati, upekkhaa sa.n.thaati. Seyyathaa pi Aananda, balavaa puriso sammi~njita.m vaa baaha.m pasaareyya, pasaarita.m vaa baaha.m sammi~njeyya. Evam eva kho Aananda, yassa kassaci eva.m siigha.m eva.m tuva.ta.m eva.m appakasirena uppanna.m manaapa.m uppanna.m amanaapa.m uppanna.m manaapaamanaapa.m nirujjhati, upekkhaa sa.n.thaati. Aya.m vuccatAananda, ariyassa vinaye anuttaraa indriyabhaavanaa kaayavi~n~neyyesu pho.t.thabbesu.|| ||

9. Puna ca para.m Aananda, bhikkhuno manasaa dhamma.m vi~n~naaya uppajjati manaapa.m, uppajjati amanaapa.m, uppajjati manaapaamanaapa.m. So eva.m pajaanaati: 'uppanna.m kho me ida.m manaapa.m uppanna.m amanaapa.m uppanna.m manaapaamanaapa.m. Ta~n ca kho sa'nkhata.m o.laarika.m pa.ticcasamuuppanna.m. Eta.m santa.m eta.m pa.niita.m yad ida.m upekkhaa' ti. Tassa ta.m uppanna.m manaapa.m uppanna.m amanaapa.m uppanna.m manaapaamanaapa.m nirujjhati, upekkhaa sa.n.thaati. Seyyathaa pi Aananda, balavaa puriso divasasantatte ayoka.taahe dve vaa tii.nii vaa udakaphusitaani nipaateyya. Dandho Aananda, udakaphusitaana.m nipaato, atha kho na.m khippam'eva parikkhaya.m pariyaadaana.m gaccheyya. Evam eva kho Aananda, yassa kassaci eva.m siigha.m eva.m tuva.ta.m eva.m appakasirena uppanna.m manaapa.m uppanna.m amanaapa.m uppanna.m manaapaamanaapa.m nirujjhati, upekkhaa sa.n.thaati. Aya.m vuccatAananda, ariyassa vinaye anuttaraa indriyabhaavanaa manovi~n~neyyesu dhammesu. Eva.m kho Aananda, ariyassa vinaye anuttaraa indriyabhaavanaa hoti.|| ||

10. Katha~ncAananda, sekho hoti paa.tipado. IdAananda, bhikkhuno cakkhunaa ruupa.m disvaa uppajjati manaapa.m, uppajjati amanaapa.m, uppajjati manaapaamanaapa.m. So tena uppannena manaapena uppannena amanaapena uppannena manaapaamanaapena a.t.tiiyati haraayati jiigucchati. Sotena sadda.m sutvaa uppajjati manaapa.m, uppajjati amanaapa.m, uppajjati manaapaamanaapa.m. So tena uppannena manaapena uppannena amanaapena uppannena manaapaamanaapena a.t.tiiyati haraayati jiigucchati. Ghaanena gandha.m ghaayitvaa uppajjati manaapa.m, uppajjati amanaapa.m, uppajjati manaapaamanaapa.m. So tena uppannena manaapena uppannena amanaapena uppannena manaapaamanaapena a.t.tiiyati haraayati jiigucchati. Jivhaaya rasa.m saayitvaa uppajjati manaapa.m, uppajjati amanaapa.m, uppajjati manaapaamanaapa.m. So tena uppannena manaapena uppannena amanaapena uppannena manaapaamanaapena a.t.tiiyati haraayati jiigucchati. Kaayena pho.t.thabba.m phusitvaa uppajjati manaapa.m, uppajjati amanaapa.m, uppajjati manaapaamanaapa.m. So tena uppannena manaapena uppannena amanaapena uppannena manaapaamanaapena a.t.tiiyati haraayati jiigucchati. Manasaa dhamma.m vi~n~naaya uppajjati manaapa.m, uppajjati amanaapa.m, uppajjati manaapaamanaapa.m. So tena uppannena manaapena uppannena amanaapena uppannena manaapaamanaapena a.t.tiiyati haraayati jigucchati. Eva.m kho Aananda, sekho hoti paa.tipado.|| ||

11. Katha~ncAananda, ariyo hoti bhaavitindriyo. Idh'Aananda, bhikkhuno cakkhunaa ruupa.m disvaa uppajjati manaapa.m. Uppajjati amanaapa.m. Uppajjati manaapaamanaapa.m. So sace aaka'nkhati: 'pa.tikkuule appa.tikkuulasa~n~nii vihareyya'nti. Appa.tikkuulasa~n~nii tattha viharati. Sace aaka'nkhati: appa.tikkule pa.tikkulasa~n~nii vihareyya'nti. Pa.tikkuulasa~n~nii tattha viharati. Sace aaka'nkhati: 'pa.tikkuule ca appa.tikkuule ca appa.tikkuulasa~n~nii vihareyya'nti. Appa.tikkuulasa~n~nii tattha viharati. Sace aaka'nkhati: appa.tikkuule ca pa.tikkuule ca pa.tikkuulasa~n~nii vihareyya'nti. Pa.tikkuulasa~n~nii tattha viharati. Sace aaka'nkhati: 'pa.tikkuula.m ca appa.tikkuula.m ca taduubhaya.m abhinivajjetvaa upekkhako vihareyya.m sato sampajaano' ti. Upekkhako tattha viharati sato sampajaano.|| ||

12. Puna ca para.m Aananda, bhikkhuno sotena sadda.m sutvaa uppajjati manaapa.m. Uppajjati amanaapa.m. Uppajjati manaapaamanaapa.m. So sace aaka'nkhati: 'pa.tikkuule appa.tikkuulasa~n~nii vihareyya'nti. Appa.tikkuulasa~n~nii tattha viharati. Sace aaka'nkhati: appa.tikkule pa.tikkulasa~n~nii vihareyya'nti. Pa.tikkuulasa~n~nii tattha viharati. Sace aaka'nkhati: 'pa.tikkuule ca appa.tikkuule ca appa.tikkuulasa~n~nii vihareyya'nti. Appa.tikkuulasa~n~nii tattha viharati. Sace aaka'nkhati: appa.tikkuule ca pa.tikkuule ca pa.tikkuulasa~n~nii vihareyya'nti. Pa.tikkuulasa~n~nii tattha viharati. Sace aaka'nkhati: 'pa.tikkuula.m ca appa.tikkuula.m ca taduubhaya.m abhinivajjetvaa upekkhako vihareyya.m sato sampajaano' ti. Upekkhako tattha viharati sato sampajaano.|| ||

13.Puna ca para.m Aananda, bhikkhuno ghaanena gandha.m ghaayitvaa uppajjati manaapa.m. Uppajjati amanaapa.m. Uppajjati manaapaamanaapa.m. So sace aaka'nkhati: 'pa.tikkuule appa.tikkuulasa~n~nii vihareyya'nti. Appa.tikkuulasa~n~nii tattha viharati. Sace aaka'nkhati: appa.tikkule pa.tikkulasa~n~nii vihareyya'nti. Pa.tikkuulasa~n~nii tattha viharati. Sace aaka'nkhati: 'pa.tikkuule ca appa.tikkuule ca appa.tikkuulasa~n~nii vihareyya'nti. Appa.tikkuulasa~n~nii tattha viharati. Sace aaka'nkhati: appa.tikkuule ca pa.tikkuule ca pa.tikkuulasa~n~nii vihareyya'nti. Pa.tikkuulasa~n~nii tattha viharati. Sace aaka'nkhati: 'pa.tikkuula.m ca appa.tikkuula.m ca taduubhaya.m abhinivajjetvaa upekkhako vihareyya.m sato sampajaano' ti. Upekkhako tattha viharati sato sampajaano.|| ||

14. Puna ca para.m Aananda, bhikkhuno jivhaaya rasa.m saayitvaa uppajjati manaapa.m. Uppajjati amanaapa.m. Uppajjati manaapaamanaapa.m. So sace aaka'nkhati: 'pa.tikkuule appa.tikkuulasa~n~nii vihareyya'nti. Appa.tikkuulasa~n~nii tattha viharati. Sace aaka'nkhati: appa.tikkule pa.tikkulasa~n~nii vihareyya'nti. Pa.tikkuulasa~n~nii tattha viharati. Sace aaka'nkhati: 'pa.tikkuule ca appa.tikkuule ca appa.tikkuulasa~n~nii vihareyya'nti. Appa.tikkuulasa~n~nii tattha viharati. Sace aaka'nkhati: appa.tikkuule ca pa.tikkuule ca pa.tikkuulasa~n~nii vihareyya'nti. Pa.tikkuulasa~n~nii tattha viharati. Sace aaka'nkhati: 'pa.tikkuula.m ca appa.tikkuula.m ca taduubhaya.m abhinivajjetvaa upekkhako vihareyya.m sato sampajaano' ti. Upekkhako tattha viharati sato sampajaano.|| ||

15. Puna ca para.m Aananda, bhikkhuno kaayena pho.t.thabba.m phusitvaa uppajjati manaapa.m. Uppajjati amanaapa.m. Uppajjati manaapaamanaapa.m. So sace aaka'nkhati: 'pa.tikkuule appa.tikkuulasa~n~nii vihareyya'nti. Appa.tikkuulasa~n~nii tattha viharati. Sace aaka'nkhati: appa.tikkule pa.tikkulasa~n~nii vihareyya'nti. Pa.tikkuulasa~n~nii tattha viharati. Sace aaka'nkhati: 'pa.tikkuule ca appa.tikkuule ca appa.tikkuulasa~n~nii vihareyya'nti. Appa.tikkuulasa~n~nii tattha viharati. Sace aaka'nkhati: appa.tikkuule ca pa.tikkuule ca pa.tikkuulasa~n~nii vihareyya'nti. Pa.tikkuulasa~n~nii tattha viharati. Sace aaka'nkhati: 'pa.tikkuula.m ca appa.tikkuula.m ca taduubhaya.m abhinivajjetvaa upekkhako vihareyya.m sato sampajaano' ti. Upekkhako tattha viharati sato sampajaano.|| ||

16. Puna ca para.m Aananda, bhikkhuno manasaa dhamma.m vi~n~naaya uppajjati manaapa.m. Uppajjati amanaapa.m uppajjati manaapaamanaapa.m. So sace aaka'nkhati: pa.tikkuule appa.tikkuulasa~n~nii vihareyya'nti. Appa.tikkuulasa~n~nii tattha viharati. Sace aaka'nkhati: 'appa.tikkule pa.tikkulasa~n~nii vihareyya'nti. Pa.tikkuulasa~n~nii tattha viharati. Sace aaka'nkhati: 'pa.tikkuule ca appa.tikkuule ca appa.tikkuulasa~n~nii vihareyya'nti. Appa.tikkuulasa~n~nii tattha viharati. Sace aaka'nkhati: 'appa.tikkuule ca pa.tikkuule ca pa.tikkuulasa~n~nii vihareyya'nti. Pa.tikkuulasa~n~nii tattha viharati. Sace aaka'nkhati: pa.tikkuula.m ca appa.tikkuula.m ca taduubhaya.m abhinivajjetvaa upekkhako vihareyya.m sato sampajaano' ti. Upekkhako tattha viharati sato sampajaano. Eva.m kho Aananda, ariyo hoti bhaavitindriyo.|| ||

17. Iti kho Aananda, desitaa mayaa ariyassa vinaye anuttaraa indriyabhaavanaa. Desitaa sekho pa.tipado. Desito ariyo bhaavitindriyo.|| ||

18. Ya.m kho Aananda, satthaaraa kara.niiya.m saavakaana.m hitesinaa anukampakena anukampa.m upaadaaya, kata.m vo ta.m mayaa. Etaani Aananda, rukkhamuulaani, etaani su~n~naagaaraani, jhaayathAananda, maa pamaadattha. Maa pacchaa vippa.tisaarino ahuvattha. Aya.m vo amhaaka.m anusaasaniiti.|| ||

Idam avoca Bhagavaa, attamano aayasmaa Aanando Bhagavato bhaasita.m abhinandiiti.|| ||

Indriyabhaavanaasutta.m dasama.m


 

Contact:
E-mail
Copyright Statement